Το Power Talk είναι η νέα εκπομπή της Τατιάνας Στεφανίδου στον ΣΚΑΪ που «ανοίγει τα debate της καθημερινής ζωής», δίνοντας βήμα στο κοινό να εκφράσει τη γνώμη του ανοιχτά και «χωρίς φίλτρα». Στην αρχή της εκπομπής η Τατιάνα Στεφανίδου λέει ότι δίνει φωνή στον απλό πολίτη, κάτι που τονίζει συνεχώς.

Ένα απόσπασμα της εκπομπής έγινε viral εξαιτίας του μισαναπηρικού σχολίου της πανελίστριας Άριας Καλύβα, η οποία χαρακτήρισε άνθρωπο με 90% αναπηρία «ζωντανό νεκρό». Τόσο η αντίδραση της Τατιάνας Στεφανίδου στο άκουσμα του «90% αναπηρία» όσο και το σχόλιο της Άριας Καλύβα περί «ζωντανού νεκρού» προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις στα social media και κατακρίθηκαν από μέλη της κοινότητας αναπήρων, όπως η Maria Rolls, τα Cool Crips και ο Αντώνης Ρέλλας.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Cool Crips (@cool_crips)

Το ζήτημα σε περιπτώσεις όπως αυτή δεν είναι μόνο ο μισαναπηρικός λόγος που εκφράζεται δημόσια, αλλά επίσης το πλαίσιο που αυτός εντάσσεται και τα αφηγήματα που προωθεί. Στην περίπτωση του Power Talk, ο μισαναπηρικός λόγος εργαλειοποιήθηκε για να προωθήσει έναν ευρύτερο ποινικό λαϊκισμό που καλλιεργείται σε τέτοιες εκπομπές, μέσα από το αίτημα για αυστηροποίηση των ποινών.

Πάμε να δούμε πώς.

Στα μέσα του επεισοδίου της Τρίτης 2 Σεπτεμβρίου, ξεκίνησε συζήτηση για το θανατηφόρο τροχαίο που έγινε πρόσφατα στην Πάτρα, όπου ένας 46χρονος μοτοσυκλετιστής παρέσυρε και σκότωσε την 86χρονη Τιτίκα Βασιλοπούλου, που μπήκε μπροστά από ένα 8χρονο κορίτσι για να το προστατεύσει. Η υπόθεση αυτή άνοιξε το ευρύτερο ζήτημα του πώς η πολιτεία διαχειρίζεται τα τροχαία και τι λύσεις οφείλει να προσφέρει.

Από το πάνελ της εκπομπής, εκφράστηκε έντονα ένα αίτημα για αυστηροποίηση των ποινών και αύξηση των προστίμων. Από το κοινό, μία γυναίκα διαφώνησε, υποστηρίζοντας ότι η λύση δεν βρίσκεται στα μεγαλύτερα πρόστιμα, που εν τέλει δεν λειτουργούν αποτρεπτικά, αλλά στην εκπαίδευση των πολιτών και την αλλαγή της κουλτούρας. Μάλιστα, αμέσως πριν, μία άλλη γυναίκα έθιξε την ταξική διάσταση της ποινικής δικαιοσύνης, καθώς αν διαθέτεις αρκετά χρήματα, το μεγάλο πρόστιμο ή η ακριβή εγγύηση δεν αποτελούν εμπόδιο. Αυτό, κατά τη γνώμη της, συνέβη στην περίπτωση του τροχαίου με την Πόρσε στη Θεσσαλονίκη, όπου, αν και ευτυχώς δεν είχε νεκρούς, η οδηγός αφέθηκε ελεύθερη λόγω της ταξικής της θέσης.

Με τη γυναίκα συμφωνεί ένας άντρας στο πάνελ, φέρνοντας ως παράδειγμα τη Γερμανία, όπου η οδική κουλτούρα είναι πολύ καλύτερη απ’ ότι την Ελλάδα. Η Άρια Καλύβα τού απάντησε ότι αυτό συμβαίνει επειδή τα πρόστιμα στη Γερμανία είναι τσουχτερά και οι οδηγοί στη Γερμανία το σκέφτονται διπλά. Στο σημείο εκείνο, η Τατιάνα Στεφανίδου δίνει τον λόγο σε έναν άντρα που είχε υποβληθεί σε αρκετά χειρουργεία λόγω τροχαίου ατυχήματος, ρωτώντας τον αν είναι υπέρ ή κατά της αυστηροποίησης των ποινών. Ο άνδρας τοποθετήθηκε εντελώς υπέρ της αυστηροποίησης των ποινών, υποστηρίζοντας ότι για την παραβίαση κόκκινου φωτεινού σηματοδότη το πρόστιμο θα έπρεπε να είναι δέκα χιλιάδες ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για πέντε χρόνια, και όχι εφτακόσια ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για εξήντα ημέρες, όπως συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα.

Στη συνέχεια δόθηκε ο λόγος σε έναν άλλο άντρα, που περιέγραψε πώς ο αδερφός του, που ήταν οδηγός delivery, παρασύρθηκε από οδηγό αυτοκινήτου που μπήκε παράνομα σε αντίθετη λωρίδα. Αποτέλεσμα του τροχαίου ήταν ο άντρας να αποκτήσει 90% αναπηρία. Η Τατιάνα Στεφανίου επαναλαμβάνει με στόμφο το ποσοστό αναπηρίας, και η Άρια Καλύβα προσθέτει πως ο άντρας είναι «ζωντανός νεκρός». Ο άντρας ερωτήθη πολλές φορές εάν, λόγω του προσωπικού του βιώματος, είναι υπέρ της αυστηροποίησης των ποινών, με τον ίδιο να απαντάει θετικά.

Φιλοσοφία εκπομπών όπως το Power Talk είναι το στήσιμο λαϊκών δικαστηρίων όπου μεγαλύτερη βαρύτητα αποκτά η άποψη που κάνει τη μεγαλύτερη εντύπωση και προκαλεί την εντονότερη συναισθηματική αντίδραση. Το κοινό είναι χειρουργικά επιλεγμένο για να προωθήσει την ατζέντα της εκπομπής, καθώς δεν είναι δεδομένο πως επειδή δύο θύματα τροχαίου τοποθετούνται υπέρ αυστηρότερων ποινών, αυτό σημαίνει πως η πλειοψηφία τους έχει την ίδια γνώμη. Δεν υπάρχει κανένα κριτήριο αξιολόγησης των απόψεων αυτών, όπως θεωρητικά συμβαίνει σε ένα δικαστήριο, ούτε κάπως έλεγχος των πληροφοριών που εκφράζονται ως αντικειμενικά δεδομένα.

Για παράδειγμα, ο ισχυρισμός της Άριας Καλύβα ότι τα πρόστιμα στη Γερμανία είναι αυστηρότερα, είναι αναληθής. Ενδεικτικά, για παραβίαση κόκκινου σηματοδότη στην Ελλάδα το πρόστιμο είναι 700 ευρώ, ενώ στη Γερμανία κυμαίνεται από 90 μέχρι 360 ευρώ, ανάλογα με τη σοβαρότητα της παραβίασης και το εάν κινδύνευσε ζωή ή περιουσία. Δεν υπάρχει κανένας τρόπος να ελεγχθεί μια τέτοια πληροφορία στον αέρα, αν και δεν φαίνεται να είναι κάτι τέτοιο ζητούμενο, όταν παθόντες παρουσιάζονται ως αυθεντίες στην ποινική καταστολή και το βίωμα σταματά οποιαδήποτε περαιτέρω συζήτηση. Κατά ένα παράξενο τρόπο, τα γυναικεία βιώματα μονίμως αγνοούνται στο πλαίσιο τέτοιων εκπομπών σε υποθέσεις βίας κατά των γυναικών και γυναικοκτονιών.

Η αυστηροποίηση των ποινών που προωθεί το Power Talk ευθυγραμμίζεται με το κυβερνητικό αφήγημα του «Νόμος και Τάξη» που με τη σειρά του, αντί να σχεδιάσει κοστοβόρες ριζικές θεσμικές αλλαγές, ανέξοδα τάζει αυστηρότερες τιμωρίες. Βασιζόμενο σε ένα κοινό περί δικαίου αίσθημα, που δεν είναι σαφές τελικά πόσο κοινό είναι, βάζει την σκληρή παραδειγματική τιμωρία στο επίκεντρο της αντεγκληματικής του πολιτικής, παρά το γεγονός ότι αποδεδειγμένα οι αυστηρότερες ποινές δεν μειώνουν το έγκλημα. Απεναντίας, μονίμως στοχοποιούν τις πιο ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.

Δεν είναι άλλωστε η πρώτη φορά που εκπομπη της Τατιάνας Στεφανίδου κρεμάει στα μανταλάκια τον ανθρώπινο πόνο, απογυμνώνοντάς τον από το κοινωνικό και πολιτικό του συγκείμενο.

Το βίωμα, το τροχαίο, η αναπηρία, το τραύμα και ο θάνατος γίνονται το εμπόρευμα σε ένα μιντιακό κατεστημένο ταγμένο να συσκωτίσει τις βαθύτερες πολιτικές διαστάσεις των κοινωνικών φαινομένων που κανιβαλίζει, συνδράμοντας στη διαιώνισή τους.