Κάντε εγγραφή στο newsletter μας εδώ για να λαμβάνετε κάθε Πέμπτη ένα τέτοιο κείμενο μαζί με τέσσερις προτάσεις της εβδομάδας από τον κόσμο της Womanlandia.

Εξήντα με εβδομήντα περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας ημερησίως χειρίστηκε το 2024 η Ελληνική Αστυνομία, δια στόματος του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη Μιχάλη Χρυσοχοΐδη. Γίνεται λόγος για συνολικά 25.438 υποθέσεις το 2024, σε αντίθεση με το 2019 που, σύμφωνα με τον Υπουργό, οι καταγγελίες ήταν κάτω από 5.000.

Η ανάρτηση αυτή του Υπουργού δεν έγινε φυσικά για να ευαισθητοποιηθούν οι πολίτες για την έμφυλη βία, αλλά για να διατυμπανιστεί η αποτελεσματικότητα της Αστυνομίας και του ίδιου προσωπικά. Ευλογεί τα γένια της κυβέρνησής του ο Υπουργός, κάνοντας λόγο για επικαιροποίηση των αστυνομικών πρωτοκόλλων, ειδικό εγχειρίδιο πρώτου ανταποκριτή για περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας, για διαδικασίες ασφαλούς μεταφοράς και φύλαξης θυμάτων, χωρίς να διασφαλίζεται ότι τα μέτρα αυτά τηρούνται και, το κυριότερο, παραλείποντας να αναγνωρίσει ότι πολλές από αυτές τις πρωτοβουλίες μπήκαν μπροστά με το αίμα δολοφονημένων γυναικών που η ΕΛΑΣ απέτυχε να προστατεύσει, όπως η Κυριακή Γρίβα. Φυσικά, πουθενά δε γίνεται λόγος για τη βία και την αυθαιρεσία που ασκούνται από αστυνομικούς, ένστολους και μη, σε γυναίκες και όχι μόνο.

Η ίδια η χρήση των αριθμών από τον Υπουργό γίνεται παραπειστικά. Για παράδειγμα, ως προς την εγκατάσταση και χρήση του Panic Button, ο Υπουργός γράφει πως 5.817 θύματα το εγκατέστησαν το 2024, από τα οποία ενεργοποιήθηκε 841 φορές, «αύξηση 233% συγκριτικά με το 2023». Δεν είναι ξεκάθαρο αν οι 841 φορές είναι αυθεντικές, δηλαδή ανά άτομο, ή αν κάποιες εξ αυτών προέρχονται από το ίδιο άτομο, αλλά καλόπιστα θα τις αντιμετωπίσουμε ως ξεχωριστές περιπτώσεις.

Πέραν του γεγονότος ότι το μέτρο του Panic Button ξεκίνησε περί τα τέλη Μαρτίου 2023, και η εφαρμογή του ακόμη πάσχει από σοβαρά πρακτικά και τεχνικά προβλήματα, είναι πιο χρήσιμο για εμάς να σταθούμε στο γεγονός πως από τα 5.817 άτομα που το εγκατέστησαν, μόνο το 14% το ενεργοποίησε. Πανελλαδικά, από τον συνολικό αριθμό περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας που αναφέρει ο Υπουργός, δηλαδή 25.438 περιστατικά, μόνο το 23% εγκατέστησε το Panic Button, δηλαδή 5.817 άτομα, και επί του συνολικού αριθμού μόνο το 3% το ενεργοποίησε, δηλαδή 841 φορές. Γι’ αυτό το 3% ο Υπουργός κάνει λόγο για «ένα τεχνολογικό εργαλείο που σώζει ζωές», χωρίς φυσικά να δίνεται οποιαδήποτε περαιτέρω πληροφορία, όπως το ποιες ήταν οι αφορμές της ενεργοποίησης, αν μετά τις 841 ενεργοποιήσεις ακολούθησαν συλλήψεις ή αν τέλος πάντων ακολουθήθηκε από τους αστυνομικούς κάποιο από τα περίφημα πρωτόκολλα.

Ο Υπουργός αποδίδει τη «ραγδαία αύξηση καταγγελιών» από τους πολίτες στην ίδρυση Γραφείων Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας, πράγμα που φυσικά δεν ισχύει. Η κοινωνική αντίδραση, τα κινήματα, ο αλληλέγγυος κόσμος, το #MeToo έχουν οδηγήσει στην αύξηση των καταγγελιών. Η σιωπή σπάει εξαιτίας εκείνων που με το λιθαράκι τους έχουν συμβάλει στη μετατόπιση της κουλτούρας μας από την αποσιώπηση στην ενδυνάμωση. Αν μη τι άλλο, η ΕΛΑΣ έχει αποτελέσει τροχοπέδη σε αυτή την αλλαγή, σε σημείο που ο Υπουργός θα ήταν πιο ορθό να μας πει πως η αύξηση των καταγγελιών έχει πραγματοποιηθεί παρά τα εμπόδια που βάζει η Αστυνομία. Άλλωστε, η καταγγελία είναι για τους Αστυνομικούς μια καταγραφή στο βιβλίο συμβάντων, δε συνεπάγεται αποτελεσματική προστασία των θυμάτων. Η καταγγελία σημαίνει απλώς πως κάποια απευθύνθηκε στην Αστυνομία, αλλά όχι απαραίτητα πως έλαβε βοήθεια.

Γράφει ο Υπουργός πως «κάνω ειδική αναφορά στις συλλήψεις, γιατί αυτός είναι ο ρόλος της Αστυνομίας, να συλλαμβάνει και να παραπέμπει τους κατηγορούμενους στη δικαιοσύνη», παραλείποντας φυσικά να αξιολογήσει εάν οι συλλήψεις αυτές είναι ουσιαστικές ή αν οι περισσότερες απαλλάσσονται από το δικαστήριο. Η δουλειά της αστυνομίας δεν είναι απλώς να συλλαμβάνει. Περισσότερες συλλήψεις γενικά κι αόριστα δεν ισοδυναμούν με καλύτερη προστασία των πολιτών. Η έκβαση των συλλήψεων αποτελεί βασικό μέτρο αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας της ΕΛΑΣ, γι’ αυτό μάλλον παραλείπεται από την ανακοίνωση του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, γιατί η ουσιαστική αξιολόγηση του έργου του και η προστασία των θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας δε φαίνεται να τον αφορούν.

Περιστατικά τσουβαλιάζονται, παχυλά ποσοστά αναφέρονται για να «χτυπήσουν» στο μάτι, η αυτοκριτική απουσιάζει. Όταν οι αριθμοί των περιστατικών αυτών πλαισιώνονται από ένα επιχειρησιακό success story, η έμφυλη βία δεν είναι για τον Υπουργό τίποτε άλλο παρά διαφήμιση μιας αμφισβητούμενης κρατικής αποτελεσματικότητας.