Κάντε εγγραφή στο newsletter μας εδώ για να λαμβάνετε κάθε εβδομάδα ένα τέτοιο κείμενο μαζί με τέσσερις προτάσεις της εβδομάδας από τον κόσμο της Womanlandia.

Ίσως πήρε κάπου το μάτι σας επικοινωνιακό υλικό από την παρουσίαση του προγράμματος της Πλεύσης Ελευθερίας, που πραγματοποιήθηκε στην αρχή αυτής της εβδομάδας, με πρωταγωνίστρια τη Ζωή Κωνσταντοπούλου. Εικόνες τεχνητής νοημοσύνης με την ίδια σε διαφορετικούς ρόλους, κατέκλυσαν το διαδίκτυο. Την είδαμε νοσηλεύτρια, αγρότισσα, πυροσβέστρια, πλοίαρχο, εργάτρια σε βαριά βιομηχανία, στρατιώτισσα, οικονομολόγο, μάνα σε παιδική χαρά, δικαστίνα, μέχρι και μικρό κοριτσάκι.

Η πρώτη μου σκέψη όταν είδα τις πρώτες φωτογραφίες της εκδήλωσης είναι ότι πρόκειται για κάποια τρολιά του Luben, που φαίνεται να εμπνέεται συνεχώς από την Ελληνίδα πολιτικό. Θα επανέλθουμε σε αυτό.

Το δεύτερο πράγμα που σκέφτηκα είναι πως η κ. Κωνσταντοπούλου εφαρμόζει κάποιου είδους πολιτική ομοιοπαθητική. Στην ευρεία κριτική ότι το κόμμα της είναι προσωποπαγές, εκείνη απαντάει τοποθετώντας τον εαυτό της, το πρόσωπό της συγκεκριμένα, σε κάθε δυνητικό ρόλο της δημόσιας ζωής. Αν το καλοσκεφτούμε, η κίνηση αυτή διακατέχεται από ένα θρησκευτικό πνεύμα: όπως στον Χριστιανισμό ο Θεός «ενεργεί μέσα απ’ όλους και κατοικεί σε όλους» (Προς Εφέσιους 4:6), έτσι και η Πλεύση Ελευθερίας δεν επικεντρώνεται στο πρόσωπο της Ζωής Κωνσταντοπούλου, αλλά η Ζωή Κωνσταντοπούλου είναι μία από εμάς και κατοικεί μέσα μας.

Αν κρίνω από τις αντιδράσεις στον τύπο και το διαδίκτυο, η επιλογή της κ. Κωνσταντοπούλου να απαντήσει με αυτό τον τρόπο στη συγκεκριμένη κριτική ήταν εξαιρετικά συνειδητή και στοχευμένη, περνώντας διαφορετικά πολιτικά μηνύματα: αφ’ ενός, ότι όχι απλά δεν υποκύπτει σε όσα αρνητικά λέγονται για εκείνη, αλλά είναι πρόθυμη να εντείνει στο έπακρο, να «τερματίσει» που λέμε, τα χαρακτηριστικά της εκείνα που ψέγονται δημόσια, αφ’ ετέρου ότι τοποθετεί τον εαυτό της υπεράνω και πέρα από την πολιτική ιδεολογία.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη ΤΑ ΝΕΑ (@tanea.gr)

Αυτό μάς λέει και το ιδεόγραμμά της με το λευκό ταγιέρ όταν δηλώνει ότι «δεν κοιτάει ούτε αριστερά, ούτε δεξιά, αλλά κοιτάει μπροστά», φράση που είχε πει αυτολεξεί πέρυσι για το δικό του κόμμα στην ομιλία του για τα 50 χρόνια της Νέας Δημοκρατίας ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Με αυτό τον τρόπο, η κ. Κωνσταντοπούλου όχι μόνο αγκαλιάζει την κριτική που θέλει την Πλεύση Ελευθερίας ένα προσωποπαγές κόμμα, αλλά την χρησιμοποιεί για να παρουσιάσει τον εαυτό της ως ηγέτιδα χωρίς ιδεολογικό πρόσημο. Φιλοδοξεί έτσι να λάβει ψήφους από ένα ευρύ κέντρο που δεν επιθυμεί να προσδιοριστεί πολιτικά, και ταυτόχρονα δεν δεσμεύεται από ιδεολογικές άγκυρες: μπορεί να παίξει μπάλα με οποιοδήποτε κόμμα και ενώπιον οποιουδήποτε ακροατηρίου, χρησιμοποιώντας οποιοδήποτε πολιτικό επιχείρημα, ακόμη κι αν είναι αντιφατικό ιδεολογικά με παλιότερους ισχυρισμούς της. Δεν αντιλαμβάνεται ως προβληματικό το γενονός ότι σε κάθε κοινωνική πτυχή, εκείνη δεν φαίνεται να βλέπει οτιδήποτε άλλο παρά μόνο τον εαυτό της. Εφαρμόζοντας ένα είδος υπερ-πολιτικής, η κ. Κωνσταντοπούλου κλείνει το μάτι στον απολιτίκ τυχοδιωκτισμό, αφού δεν υφίσταται ουδέτερη πολιτική τοποθέτηση. Κάθε πολιτική άποψη, κάθε ιδέα και πρόταση για τη διαχείριση ενός ζήτήματος, από την πιο μικρή μέχρι την πιο μεγάλη, κρύβει από πίσω της μία πολιτική φιλοσοφία, κι αυτό φαίνεται πως δεν αφορά την Πλεύση Ελευθερίας.

Η χρήση συνεπώς της τεχνητής νοημοσύνης επιστρατεύεται προς αυτό τον σκοπό. Όλοι συζήτησαν για την AI αγρότισσα Ζωή, ελάχιστοι το πρόγραμμα που παρουσίασε. Μέσα από τη μιμιδιοποίηση της πολιτικής, τα πολιτικά πρόσωπα μπορούν να διεκδικούν την προσοχή μας με στιγμές virality, αφού ξέρουν ότι από αυτό μόνο του αρκεί για να αποκτήσουν επιρροή. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου καταλαβαίνει πολύ καλά ότι μπορεί να χρησιμοποιήσει προς όφελός της την σατυρική κουλτούρα του ίντερνετ, που θα γελάσει με οτιδήποτε, και την ανερχόμενη τεχνολογία. Γνωρίζει ότι δεν χρειάζεται να είναι «σοβαρή» πολιτικός, ότι τα meme την καθιστούν πιο συμπαθητική και όχι γελοία, αφού με αυτό τον τρόπο είναι συνεχώς παρούσα. Τη λογική αυτή, προσαρμοσμένη στο δικό τους brand, έχουν ακολουθήσει κι άλλοι πολιτικοί αρχηγοί, από τον Δημήτρη Κουτσούμπα και τις καρδούλες, τον Στέφανο Κασσελάκη, μέχρι τον Κυριάκο Μητσοτάκη πάνω στο σκέιτ να προωθεί το Youth Pass.

Ο πολιτικός λόγος συγχέεται με την εικόνα, με συμβολισμούς και φορτισμένο λεξιλόγιο και με την διαδικτυακή περσόνα ενός πολιτικού, προκαλώντας μία ρύπανση ερεθισμάτων, όμοια με την ηχορύπανση: μέσα στη βουή, ακούγονται μόνο αυτά που κάνουν τον μεγαλύτερο θόρυβο. Αυτό που ακούγεται περισσότερο καταλήγει στο πολιτικό μας διαιτολόγιο· κάπως έτσι αποκτήσαμε Φειδία Παναγιώτου και Αφροδίτη Λατινοπούλου στην Ευρωβουλή.

Αν είμαστε ό,τι τρώμε, πολιτικά καταναλώνουμε τόνους σκουπιδιών και μικροπλαστικών.