Please ensure Javascript is enabled for purposes of website accessibility

Σήμερα έγινε η 17η γυναικοκτονία. Και τα πράγματα παραμένουν ίδια. Διαβάστε τα θλιβερά, αποτρόπαια στατιστικά παγκοσμίως

Add to My Favourites

No account yet? Register

Επαναδημοσιεύουμε με αφορμή την 17η γυναικοκτονία για το 2022.

Η Ιωάννα Παπαρίζου βρέθηκε στη Λάρισα δολοφονημένη από τον σύντροφό της, με το σώμα της σε προχωρημένη σήψη.

Ποτέ άλλοτε δεν υπήρξε έγκλημα με πιο σταθερά και επαναλαμβανόμενα χαρακτηριστικά από αυτό που διαπράττει η πατριαρχία μαζί με την αδιάφορη πολιτεία και τη μάτσο, τοξικής ανδροσύνη που δολοφονεί κάθε μέρα γυναίκες.

Έχω αποφασίσει ότι πάντα όταν γράφω για την γυναικοκτονία θα ξεκινάω με την ίδια φράση:

Οι περισσότερες γυναίκες που δολοφονούνται παγκοσμίως, δολοφονούνται από χέρι συντρόφου.

UNODC, GLOBAL STUDY ON HOMICIDE 2019, Executive summary

 

Θα γράψω επίσης και κάτι ακόμα για όσους τύχει να πέσουν πάνω στο άρθρο και τους βγει ενστικτωδώς το κλασικό αντεπιχείρημα του αντίστροφου σεξισμού.

Για κάθε, κάθε άλλη περίπτωση ανθρωποκτονίας, υπάρχει νομικό πλαίσιο προστασίας, ανεξαρτήτως του αν η πραγματικότητα προσκρούει ή όχι στην πρακτική εφαρμογή του. Απλά αυτό είναι τόσο δεδομένο στα σύγχρονα κράτη δικαίου, που δεν το θεωρούμε καν άξιο συζήτησης. 

Ευρήματα στην Ελλάδα τρέχουν πάνω από μια δεκαετία:

Σύμφωνα με ευρήματα του Συμβουλίου της Ευρώπης, η ενδοοικογενειακή βία έχει καταστεί για τις Ευρωπαίες η πρώτη αιτία αναπηρίας και θανάτου,

Τα αυτοκινητικά δυστυχήματα ή ο καρκίνος, ακολουθούν.

Σύμφωνα με την έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, η κύρια αιτία θανάτου των γυναικών είναι η δολοφονία από κάποιο οικείο πρόσωπο. 

Η μεγαλύτερη έρευνα που έχει γίνει στην ΕΕ για την έμφυλη βία (FRA 2014), καταγράφει ότι πενήντα γυναίκες στην ΕΕ δολοφονούνται κάθε εβδομάδα από νυν ή πρώην σύντροφό τους.

Ερευνες του ΟΗΕ (UNODC-Global study on homicide) καταγράφουν πενήντα χιλιάδες γυναικοκτονίες κάθε χρόνο.

Αυτό σημαίνει ότι 137 γυναίκες δολοφονούνται κάθε μέρα με αυτό τον τρόπο.

 

Χρήση του Όρου

18 κράτη της Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής έχουν εντάξει πλέον την έννοια στο νομικό τους σύστημα.  

Κύπρος:

Έπειτα από πρόταση νόμου της Αννίτας Δημητρίου, εισάγεται ο όρος «γυναικοκτονία» με τροποποίηση και εισαγωγή του άρθρου 208Α του βασικού νόμου.

Το παράδειγμα Αγγλίας και Ουαλίας:

Μετά τη γυναικοκτονία της Sarah Everard, η αστυνομία της Αγγλίας και Ουαλίας καταγράφει τις περιπτώσεις σεξουαλικής παρενόχλησης και stalking ως έγκλημα μίσους που επιφέρει βαρύτερη ποινική μεταχείριση. 

Κάθε έξι ώρες παγκοσμίως δολοφονούνται 6 γυναίκες από τους οικείους τους.

Επιπλέον, βάση των στοιχείων του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου για την Ισότητα των Φύλων, EIGE:

  • Στην Βρετανία, κάθε τρεις μέρες δολοφονείται μία γυναίκα
  • Στη Σουηδία, κάθε δέκα μέρες κακοποιείται μέχρι θανάτου από το σύζυγο ή σύντροφό της
  • Στην Ισπανία, μία γυναίκα δολοφονείται κάθε τέσσερεις μέρες, περίπου 100 τον χρόνο
  • Στην Γαλλία, μία γυναίκα δολοφονείται κάθε πέντε μέρες εξαιτίας κακοποίησης στο σπίτι
  • Από αυτές το 1/3 μαχαιρώνεται, το 1/3 φονεύεται με πυροβόλο όπλο, το 20% στραγγαλίζεται και το 10% ξυλοκοπείται μέχρι θανάτου.

 

Ο ορισμός της γυναικοκτονίας ο οποίος φαίνεται να επικρατεί διεθνώς, παρουσιάζει την γυναικοκτονία ως τη «με πρόθεση ανθρωποκτονία γυναικών επειδή είναι γυναίκες».

Η Διακήρυξη της Βιέννης για τις γυναικοκτονίες, ορίζει τη γυναικοκτονία ως “τη δολοφονία γυναικών και κοριτσιών λόγω του φύλου τους” και αναφέρεται σε συγκεκριμένες εκφάνσεις του φαινομένου, όπως η δολοφονία γυναικών από τον νυν ή πρώην σύζυγο ή σύντροφο, η στοχευμένη δολοφονία γυναικών και κοριτσιών στο πλαίσιο ένοπλων συγκρούσεων, οι δολοφονίες που συνδέονται με εγκλήματα τιμής ή προίκας, εξαιτίας του σεξουαλικού τους προσανατολισμού ή της ταυτότητας φύλου τους, η δολοφονία των Αβορίγινων και των αυτόχθονων γυναικών και κοριτσιών με βάση το φύλο τους,  η παιδοκτονία κοριτσιών και η θανάτωση θηλυκών εμβρύων, οι θάνατοι που σχετίζονται με τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων, οι γυναικοκτονίες που συνδέονται με συμμορίες του οργανωμένου εγκλήματος, όπως εμπορία ναρκωτικών, ανθρώπων και όπλων κ.ά.

Ελαφρυντικά

Σε περίπτωση μη προσθήκης της επιβαρυντικής περίπτασης το πλαίσιο της ποινής διαμορφώνεται όπως ορίζει η διάταξη: Από 10 χρόνια έως ισόβια. Με κάθε ελαφρυντικό, η ποινή μειώνεται ανά δύο χρόνια.

Η αναγνώριση ενός ή δυο ελαφρυντικών σε ποινή 10 χρόνων θα είχε ως αποτέλεσμα την καταδίκη 8 ή 6 χρόνων αντίστοιχα και άρα την πρακτική έκτιση της ποινής στα 4 χρόνια, όπως είπε και ο Μπαλάσκας. Η προσθήκη της επιβαρυντικής περίστασης διαμορφώνει το πλαίσιο της ποινής στα ισόβια και βοηθαέι στην αποφυγή τέτοιων περιπτώσεων. 

Απόπειρα

Με την προσθήκη διακεκριμένης παραλλαγής του 299, το νομικό πλαίσιο θα ανοίξει την πόρτα για την στοιχειοθέτηση ενός νέου εγκλήματος, και άρα την αναγνώριση και της απόπειράς του. Αποτέλεσμα: Αναλόγως της διάγνωσης του βαθμού του δόλου, περιπτώσεις ακραίας έμφυλης, ενδοσυντροφικής και ενδοοικογενειακής βίας να θεωρούνται απόπειρες βαρύτερων και ποινικά πιο κολάσιμων εγκλημάτων από τις τετελεσμένες βαριές ή επικίνδυνες σωματικές βλάβες. Με αυτόν τον τρόπο εκκινείται ένας προληπτικός μηχανισμός τιμώρησης που τιμωρεί τον δράστη ΠΡΙΝ την τέλεση της γυναικοκτονίας.

Η Απόλυση 

Καταρχάς δεν αμφισβητούμε το ίδιο το δικαίωμα της απόλυσης, αλλά μόνο την γραφειοκρατική προϋπόθεση χορήγησής του υπό τον όρο της “καλής διαγωγής” που δεν συνοδεύεται από κάποια εγγύηση επιμόρφωσης στα εγκλήματα με βάση το φύλο για να καταστεί πιθανολογημένη η μη επανατέλεση του εγκλήματος.

Το κριτήριο είναι να μην έχει δημιουργήσει οποιαδήποτε προβλήματα ο κρατούμενος στη φυλακή, ένα κριτήριο που δεν συνοδεύεται από άλλα ουσιαστικά κριτήρια εκπαίδευσης, αναμόρφωσης και ουσιαστικής δυνατότητας επανένταξης στην κοινωνία, ειδικά στα εγκλήματα με έμφυλο βάρος, όπως έχει τονιστεί και πάλι απο νομικούς. 

 

Η έλλειψη Ελληνικής επίσημης καταγραφής

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛ.ΑΣ., τα έτη 2013-2018 δολοφονήθηκαν στη χώρα μας 69 γυναίκες με αιτία την “ενδο-οικογενειακή βία”, δηλαδή ποσοστό 30,4-50% ετησίως του συνόλου των γυναικών θυμάτων ανθρωποκτονιών. Το ποσοστό όμως αυτό είναι πολύ, πολύ μεγαλύτερο, καθώς μέχρι το 2018 με τον οποίο κυρώθηκε η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, στην έννοια της οικογένειας δεν συμπεριλαμβάνονταν οι σύντροφοι, πρώην ή νυν ούτε τα μέρη συμφώνου συμβίωσης.

Η Ελληνική Αστυνομία οφείλει σύμφωνα με τις Ευρωπαϊκές οδηγίες να δίνει στοιχεία για τις γυναικοκτονίες στην ΕΛΣΤΑΤ και αυτή με την σειρά της να τα επεξεργάζεται και να τα παρέχει στην Eurostat.

Το έκανε μόνο μια φορά για το 2017.

Η Eurostat στις επίσημες οδηγίες για την εφαρμογή της ονοματολογίας ICCS στην Ευρώπη δεν αρκείται στην συμπερίληψη της γυναικοκτονίας στον ορισμό του κωδικού για την ανθρωποκτονία από πρόθεση, και αναφέρεται στην δημιουργία ειδικής τυπικής κωδικοποιημένης υποκατηγορίας του κωδικού 0101, ειδικά για την γυναικοκτονία.

Επειδή η γυναικοκτονία δεν αποτελεί μέρος του ποινικού κώδικα δεν τηρείται καμία επίσημη, θεσμική καταγραφή του φαινομένου της γυναικοκτονίας στη χώρα από το κράτος (από ΕΛ.ΑΣ. ή η Γενική Γραμματεία Οικογενειακής Πολιτικής και Ισότητας των Φύλων). Η ΕΛ.ΑΣ. προχωρά στην καταγραφή μόνο των αδικημάτων που τελούνται στο πλαίσιο της ενδοοικογενειακής βίας, βάσει του Ν. 3500/2006 που συνεχίζει να μην περιλαμβάνει τα θύματα ενδοσυντροφικής βίας, με αποτέλεσμα, ακόμα και μετά την κύρωση της Σύμβασης της Κων\Πολης, η Ελληνική καταγραφή να έχει μείνει σε νομικά πλαίσια που δεν αναγνωρίζουν την εμφυλη βια παρα μόνο στα πλαίσια της θεσμοθετημένης οικογένειας. 

Μέχρι στιγμής στο ευρωπαϊκό πλαίσιο, τα δεδομένα που προέρχονται από τις εθνικές αστυνομικές υπηρεσίες δεν είναι συγκρίσιμα γιατί δεν καταγράφονται τα ίδια στοιχεία (πχ. το φύλο, ο τόπος, η σχέση θύματος/θύτη, προηγούμενα επεισόδια ψυχοσωματικής βίας, εμπλεκόμενες υπηρεσίες). Με άλλα λόγια καταχωρείται ως μια κοινή περίπτωση ανθρωποκτονίας στην οποία απαλείφονται τα έμφυλα χαρακτηριστικά της και τα σεξιστικά κίνητρα του δράστη. 

 

 

Tη Φωτογραφία εξωφύλλου παραχώρησε στη Womanlandia η mermigas_art

6
7
7

Tα σχόλια είναι προσβάσιμα μόνο στα μέλη της Womanlandia. Για να γίνετε μέλος, πατήστε εδώ.