Please ensure Javascript is enabled for purposes of website accessibility

Σιωπή: δεν είναι απλώς βία, είναι έμφυλο ζήτημα

Add to My Favourites

No account yet? Register

Δεδομένης της πρόσφατης αλλαγής λειτουργίας της Womanlandia, κρίναμε σκόπιμο να αναδημοσιεύσουμε κάποια κείμενα στις διακοπές του Πάσχα ώστε να μας γνωρίσουν καλύτερα οι καινούργιες αναγνώστριες που θα έχουν πλέον πρόσβαση σε όλο το γραπτό μας περιεχόμενο. Καλώς σας βρήκαμε.

 

Επειδη έχουμε συνδέσει την απομόνωση σαν έννοια με τιμωρία, επειδή όταν σκεφτόμαστε τη λέξη μάς έρχονται εικόνες εξαναγκασμού της, είναι δύσκολο να καταλάβουμε ότι δεν είσαι μόνος μόνο όταν κάποιος σε μετακινεί σε συνθήκες φυλάκισης ή ακραίας φυσικής και σωματικής καταπίεσης. Η απομόνωση μπορεί να έρθει σε συνθήκες φυσικής ελευθερίας, όταν το άλλο μέρος φύγει. Αν μια σχέση είναι το συναισθηματικό ισοδύναμο ενός χώρου που μοιράζεται, η σιωπή του σημαίνει αποχώρηση από το χώρο κοινής συμβίωσης. 

Όταν σωπαίνουν οι γυναίκες είναι γκρινιάρες ή κάνουν νάζια.

Στον κλασικό διάλογο “Τι έχεις”-”Τίποτα” οι γυναίκες είναι αυτές που δεν αποκαλύπτουν τα συναισθήματά τους και με έναν συνδυασμό επιτηδευμένης απόκρυψης και παιδικού πείσματος, αναγκάζουν τους άντρες να τα μαντέψουν.

Το να ρωτήσεις σε έναν άντρα “τι συμβαίνει” και να σου απαντήσει “τίποτα”, θεωρείται γελοία εκθήλυνση, τροφή για παρεΐστικο χιούμορ, αφού η επιτηδευμένη σιωπή και ο συναισθηματικός χειρισμός ανήκουν, ως γνωστόν, στις πανούργες τις γυναίκες. 

Η σιωπή, όπως και χιλιάδες άλλες έννοιες, ασχολίες και αντικείμενα στην ιστορία της ανθρωπότητας αλλάζει χρησιμότητα και κυρίως αξία ανάλογα με τον φορέα της. Έτσι, όταν οι γυναίκες δεν απαντάνε σε παρενοχλητικά μηνύματα γιατί άλλαξαν γνώμη για μια επαφή, κάνουν ghosting και είναι αυτές οι κακοποιήτριες. Όταν το κάνουν οι άντρες βάζουν όρια και ασκούν το δικαίωμά τους στην γνώμη και την αλλαγή της. 

Κοινωνικά, η σιωπή για εκείνον είναι αρετή ασκητικής αυτοσυγκράτησης. Η σιωπή για εκείνη είναι ένδειξη ψυχρότητας και αδυναμίας κοινωνικοποίησης. Ατομικά, η σιωπή για εκείνον είναι καταφύγιο αξιοπρέπειας και προσωπικών ορίων. Δεν γίνεται να είναι συναισθηματικός εκβιαστής. Αυτά είναι χαρακτηριστικά που ταιριάζουν σε γυναίκες. Θέλει μάλλον χρόνο να περισυλλογηθεί, να σκεφτεί, να βρει το δίκιο του, αιώνιος κριτής. 

Το συνανήκειν είναι η βασικότερη μορφή της ανθρώπινης ύπαρξης. Στερώντας από τους ανθρώπους τη δυνατότητα της επικοινωνίας, τους σβήνεται αυτή η μικρή καρδιακή φωτιά τους τους κάνει βασικά ανθρώπους.

Το δικαίωμα, με την πολύ νομική του έννοια, είναι βασικά υπενθύμιση αξίας ύπαρξης συμπυκνωμένη σε κώδικες και άρθρα.

Το να μην αναγνωρίζεις την ύπαρξη ενός ανθρώπου, το να τον σβήνεις κοινωνικά είναι τόσο μεγάλη τιμωρία, που κυριολεκτικά έχουμε δομήσει όλο το σωφρονιστικό μας σύστημα πάνω στην έννοια της κοινωνικής απομόνωσης. Από το αρχαίο έθιμο του εξοστρακισμού μέχρι και σήμερα, το χειρότερο πράγμα που μπορείς να κάνεις σε έναν άνθρωπο είναι να τον αφήσεις να ζει, αλλά όχι ως τέτοιος. Παραλείποντας να τον αναγνωρίσεις, να τον συμπεριλάβεις, να του απονείμεις δικαιώματα, τον καθιστάς αφαίρεση χωρις να τον εξαφανίσεις και αρα να χρειάζεται και να λογοδοτήσεις για την απουσία του. Απλά τον αγνοείς. 

Οι γυναίκες γνωρίζουμε από αφαίρεση και έλλειψη ορατότητας. Γνωρίζουμε από σιωπές και δημόσιο χώρο που δεν μας ανήκει. Έχουμε πολιτισμικά μεγαλώσει ως “μη άνδρες”. Κάθε τι που σκεφτόμασταν και ήμασταν ήταν από μόνο του μια αφαίρεση στην ύπαρξη. Ο πόνος μας δεν μετρούσε και μάλλον συνεχίζει να μη μετράει, οι γνώσεις μας περιμεναν να τις οικειοποιηθούν άντρες για να λάβουν αξία, ήμασταν και είμαστε υστερικές και όλα είναι μέσα στο κεφάλι μας. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι στο σπίτι μας, ομερτά καλύπτει τα τραύματα μας, μαζί με το σιωπηλό αυτονόητο για όσα πρέπει να δεχτούμε και όσα δεν γίνεται να αποκαλύψουμε. 

Η σιωπή για τις γυναίκες είναι μια κόλαση. Είναι ένας ακόμα τρόπος να μας πουν ότι ό,τι παράπονο έχουμε, όποια προσωπική διαφωνία, βρίσκεται στο κεφάλι μας. Χωρις να μας αξιώνουν καν την επικοινωνιακή συνθήκη της γλώσσας, μας εξαναγκάζουν να υποχωρήσουμε και να παραδεχτούμε ότι όλα είναι στο μυαλό μας.

Όχι μόνο το Silent Treatment είναι βία που δεν περιλαμβάνει ενέργεια, αλλά είναι μια βία τοσο ουσιωδώς πατριαρχική, τόσο γνωστή ιστορικά στις γυναίκες που δεν κατάφερε παλαιότερα να ξερραφτεί από το υφαντό της ύπαρξης για να ονοματοποιηθεί. Ήταν απλά η κανονικότητα. 

Να μια κάπως τολμηρή σκέψη. Η πρόοδος ορίζεται πλέον και με την εξέλιξη της τεχνολογίας ως ασώματη. Οτιδήποτε αντιπροσωπεύει το κατώτερο και άρα πολιτισμικά οτιδήποτε έχει συνδεθεί με τη γυναίκα, θεωρείται ενσώματο και φυσικά προπολιτισμικό. Η πανδημία μας έκανε να το καταλάβουμε αυτό περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη συνθήκη. Η παραμέληση του σώματος και των φυσικών του αναγκών, η αποσύνδεση της υπηρεσίας από τα φυσικά σώματα στην άλλη άκρη της οθόνης, η ίδια η πλήξη του ανθρώπινου σώματος, ο πραγματικός, φυσικός θάνατος, είναι ενσώματα, υπαρκτά δεινά, και αντιπροσωπεύουν την παρακμή.

Αναγνωρίζοντας τη βία ως κάτι απολίτιστο, έχουμε μάθει να την συνταιριάζουμε με το σώμα. Η βια που δεν περιλαμβάνει κανένα σώμα, ανθρώπινο ή λεκτικό, είναι πάρα πάρα πολύ δύσκολο να αναγνωριστεί σαν έννοια. Το ασώματο ταιριάζει με την πρόοδο, το μη υπάρχον μάς φέρνει στο νου παράλληλα σύμπαντα  και τεχνολογικές συνειδήσεις σε εικονικές μεταβιβλιοθήκες. Η άυλη βία, η βια ως παράλειψη, η βια ως σιωπή, η βια ως κενό δεν μπορεί να υφίσταται γιατι το άυλο μπορεί να είναι μόνο μια νέα, λαμπερή επανάσταση της διανόησης. 

10
4
2
1
1

Tα σχόλια είναι προσβάσιμα μόνο στα μέλη της Womanlandia. Για να γίνετε μέλος, πατήστε εδώ.